Àmúlò Ewì Yorùbá fún Ìdàgbàsókè Ìjọba Tiwa-n-tiwa Lórílẹ́-èdè Nàìjíríà.
No Thumbnail Available
Date
2021
Authors
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Published by Department of Languages, Literatures and Communication Arts, Lagos State University, Ọ̀jọ́, Lagos, Nigeria
Abstract
Ní lẹ̀ tó mọ́ ló nì í ní lẹ̀ Adú lá wọ̀ à ti ní pà tà kì , ló rí lẹ̀-è dè Nà ì jí rí à , ì pè ní jà ń lá -ǹ là ni lá ti mú
kí ì ṣè jọba tiwa-n-tiwa oló ṣè lú , digi à lọ́yè . Ní torí ná à , è rò ǹ gbà iṣẹ́ ì wá dì í yì í ni lá ti ṣà mú lò
ewì Adé bá yọ̀ Fá lé tí - Bí rí layé ń yí , tí Ọlá tú njí ṣiṣẹ́ ló rí rẹ̀ ní 1982 fú n ì mú dú ró ore, ì rẹ́sẹ̀walẹ̀
à ti ì dà gbà só kè ì jọba oló ṣè lú ní orí lẹ̀-è dè Nà ì jí rí à . Yí yan ewì yì í jẹ́ è yí tó ní ì ṣewẹ́kú pẹ̀lú
ì ṣẹ̀lẹ̀ ò ṣè lú à wù jọ ì lẹ̀ Nà ì jí rí à . Tí ọ́rì sosiọ́lọ́jì lí tí ré sọ̀ tí ó tẹ̀lé è rò Karl Marx ni a ṣà mú lò fú n
ì tú palẹ̀ iṣẹ́ yì í . Abala ì là nà tí a má a lò ni è yí tí Eagleton (1976) ṣe agbá tẹrù rẹ̀: è yí tó gbà pé ,
ì bá ṣepọ̀ tó gbó pọn wà lá à rin lí tí ré ṣọ̀ à ti ì ṣè lú . Ì là nà yì í tú n ṣà Ʀƪhà n pé , lí tí ré ṣọ̀ kò le také té
sí ọ̀rọ̀ ì ṣè lú , à tú palẹ̀ è tò bá yé ṣerí à wù jọ a sì má a Ʀƪ nǹ kan ì jì nlẹ̀ hà n ní pa ì ṣè lú à wù jọ yá là ,
lórí ìṣèlú àtijọ́tàbí èyí tó wà lóde. Ìlànà yìí kò sé lórí ìfúnkamọ́lórí ètò ìṣèlú àwùjọ, èyí tó
jẹ́ kó kó , bí ọwọ̀n ì ṣẹ̀lẹ̀ tó lè mú à wù jọ tẹ̀sí wá jú tà bí fa à wù jo sẹ́yì n. È yí kò sì yọ ewì Yorùbá
sílẹ̀. Ìlànà yìí lòdì sí ìjẹgàba-lé-ni-lórí, ìmúnisìn àti ìrẹ́nijẹlátọ̀dọ̀àwọn olórí àti aṣáájú tó
wà nípò pàtàkì láwùjọ (àwọn alágbára) lórí àwọn mẹ̀kúnnù (aláìlágbára). Látàrí èyí,
ì jà gbù dù à ti ì là kà kà lá ti jà jà bọ́ kú rò ní nú ì jẹgà ba-lé -ni-ló rí , kí à yí padà lè wà ni ohun tí
ì là nà yì í ń rá n lẹ́nu bí Ifá . À bá já de iṣẹ́ ì wá dì í yì í Ʀƪhà n pé , ipa kè ré mí kọ́ ni ewì lè kó , fú n
àmúṣẹ àwọn ètò ìṣèlú ìjọba olóṣèlú nílẹ̀Nàìjíríà.
Kókó-ọ̀rọ̀: máàsì,ewì, ìṣèlú, ìjọba olóṣèlú, ìjọba ológun
Description
Keywords
Citation
máàsì,ewì, ìṣèlú, ìjọba olóṣèlú, ìjọba ológun